katholiek worden?

Meer en meer is er behoefte om het katholicisme te schilderen vanuit het-niet-langer-protestants zijn, en in dit geval, meer bepaald het evangelicalisme. Enerzijds omdat heel wat evangelicalen denken dat een overstap naar de RKK ondenkbaar is en anderszijds omdat het contrast tussen beide werelden heel bruikbaar is om katholicisme gewoonweg beter te begrijpen.

Hoewel apologetiek zeker iets strijdbaars heeft, kiezen we voor een iets mildere aanpak en is deze blog misschien niet de plaats voor zware apologetische discussies of volledig afgewerkte theologische traktaten, maar eerder een plaats voor het delen van theologische en praktische reflecties rond katholiek zijn of worden (als je het nog niet bent).

Hoe katholiek worden?

Twitter
Zoek
Laatste Bewegingen
Laatste artikels
Reacties
Lezen met de Kerk
Contact
This form does not yet contain any fields.
    Vaticaan op YouTube
    Thursday
    Apr192012

    Evangelicalen, weg van Rome ...

    In aanloop op een evangelische conferentie waar men zich wil buigen over het vreemde fenomeen dat bepaalde evangelische jongeren belangstelling tonen in de katholieke kerk, wil ik als ERC (evangelical returned catholic) even meedenken.

    Waarom gaan evangelicalen kijken bij Rome? Dit is een gevolg van het ontbreken van duurzame logica in de boodschap. Het accent ligt op een inwendige, oncontroleerbare zielsgebeurtenis die men wedergeboorte noemt. De enige manier om dit onzichtbare te verifiëren is door je te omringen met bevestigende mensen: "Ja, jij bent nu ook gered." Met die zogenaamde love bombing kan je even voort, maar na een tijd worden mogelijk toch enkele kritische bedenkingen gemaakt.

    Lastig is wel dat er in de gemiddelde evangelische kerk geen moeilijke theologische vragen gesteld mogen worden. Je zegt enkel "amen". De prediking bevestigt voortdurend dat het evangelie een korte en nauwe boodschap is die je enkel kan blijven slikken als je in staat bent om je blijvend te verbinden met de emosfeer die zegt: "Wij zijn samen uitverkoren, wij horen bij Christus, en dus bij elkaar." Voor velen is dat dus voldoende. Voor al de anderen zijn er twee mogelijkheden.

    Als je geen behoefte hebt om je te informeren over het ontstaan van het christendom en de historische ontwikkeling, kan je gaan experimenteren met 'meer van de heilige Geest', veelal met kerk-shoppen tot gevolg.

    Durf je het wel aan om te rade te gaan bij de geschiedenis, dan sta je snel oog in oog met een katholieke manier van geloven die bijzonder anders blijkt te zijn dan de optelsom van een aantal jaar evangelicale prediking en bijbelstudie.

    Bij wijze van huiswerk heb ik eens enkele evangelicale preken beluisterd die dit jaar gehouden werden in Vlaanderen. Er is op 17 jaar - zolang is het voor mij geleden - niets veranderd.

    Er werd de hele tijd gesproken over de kracht van het evangelie. Het begrip 'evangelie' werd niet ingevuld alsof de volheid van de boodschap van Jezus reeds aan het begin van je wandel met God volledig in je ziel en verstand werd gegoten en je die blijvend meedraagt als een soort gnostische rugzak. Later viel wel even wat het al zeker niet is: niet (alleen) voor intellectuelen en niet 'uit werken'. Er werd neerbuigend gesproken over hermeneutiek en homiletiek, wat goed te merken was aan het gebrek aan diepgang van de preek. Maar er was wel "de kracht van het evangelie"! De spreker liet goed verstaan dat hij met hart en ziel geloofde in die kracht en dat die kracht zich zal (zou moeten) manifesteren. Het is erg tegenstrijdig dat het na de preek bijna bijkomstig is of deze kracht nu wel of niet te meten valt. Het evangelie is immers weer eens op krachtige wijze verkondigd.

    Maar is dit eigenlijk wel het evangelie? Is hier geen sprake van, wat de RKK noemt, "vermetel geloof", een overmoedig, een roekeloos geloof? Ook een fout verhaal kan intens en zeer charismatisch geloofd en verkondigd worden!

    Ik besef natuurlijk dat er ook evangelische sprekers zijn die een betere spreekstijl hanteren en meer inhoud bieden, maar ik vermoed dat een evangelisch predikant interessanter wordt naarmate deze over het muurtje heen durft kijken en hier en daar op eufemistische wijze wat katholieke theologie durft injecteren.

    Dus ja, zolang "het evangelie" op deze wijze geperpetueerd wordt, zullen nog heel wat jongeren moeilijke vragen stellen en zich ontdoen van de wel erg kleine geestelijke rugzak. Want om de weg naar Rome af te leggen heb je wel iets meer proviand nodig.

    Saturday
    Oct292011

    Wederwijds respect

    Iemand schreef mij:
    Het lijkt me het beste als Protestanten en Katholieken met wederzijds respect gezamenlijk optrekken. De cultuurverschillen zijn gewoon te groot. Wie switcht, doet dat meestal vanuit een behoefte, die dan weer niet voor anderen geldt.

    In mijn eerste gevoel geef ik je gelijk. Niet iedereen beleeft hetzelfde, wat zelfs het blijvend bestaan van het atheïsme verklaart. De urgentie om het leven te hervormen, daar waar nodig, is voor velen onmeetbaar of onbestaande. De club waar men toe behoort garandeert daarbij ook niet dat men meer naar Gods wil gaat leven in opklimmende heiligheid. Dus, wat de subjectiviteit betreft, lijkt het wijs niet te zwaar te tillen aan de verschillen en vervolgens een tweede bord spaghetti te overwegen.

    In mijn tweede gevoel, eerder verstandelijk, moet ik wijzen op Gods capaciteit tot objectief openbaren en kom ik snel uit bij zijn keuze om zijn onzichtbaarheid te doorbreken op sacramentele wijze, op tegenwoordigstellende wijze. "Wie mij ziet, ziet de Vader." Jezus is dus Gods Sacrament bij uitstek, die op zijn beurt de kerk in staat stelt de ten-hemel-verdwenen Christus opnieuw objectief tegenwoordig te stellen voor de zoekende mens. Hier komen we aan bij de objectieve tekenen van Gods genegenheid, namelijk de sacramenten, objectief geschonken en uitgedeeld aan de zoekende vinders, door mensen die daartoe objectief werden gewijd.

    Op zich toch weer reden om na het eten van een lekker Italiaans gerecht toch op te staan en even dieper na te denken over ingrijpende hervormingen in ons geloofsleven.

    Tuesday
    Sep202011

    Een Gezin zonder Moeder

    “Een gezin zonder moeder dan” zei mijn vader toen ik het had over het mysterie van de Drie-eenheid. “De nagel op de kop. Ik ben blij dat jij het zelf zegt.” antwoordde ik met een zeker vermaak.

    Zo één keer in de twee maanden heb ik eens een gesprek met mijn vader over de verschillen tussen katholicisme en protestantisme. Via heel wat zijwegen kwamen we aan bij de Drie-eenheid. Vermits hij als evangelicaal enkel de Schrift gehoorzaamt, wou ik aantonen dat de ontwikkeling van deze geloofswaarheid veel meer in de Overlevering terug te vinden is dan in de Schrift en dat hij dus onbewust op dit punt afhankelijk is van de katholieke Traditie. Sola Scriptura, ging weeral niet op.

    Mijn vader sprak van het beeld van “vloeibaar water, damp en ijs”, als driemaal hetzelfde maar toch verschillend. “Ik heb een beter beeld” pochte ik. “God is een Gezin. God is niet één persoon. God is drie personen: God de Vader, God de Zoon en God de Geest. Een Gezin met een Vader, een Zoon en een Geest.” Het is toen dat mijn vader zichzelf verraste met zijn uitlating over de ontbrekende moeder. Hij bedoelde dit niet diepzinning, maar ik wel, ik stak meteen af naar het diepe.

    De Drie-eenheid, die bestond in volmaaktheid, nam een bijzonder verstrekkende beslissing. Door te kiezen voor de menswording schiep de heilige Drie-eenheid plaats voor een moeder in het Gezin. God de Geest overschaduwt een vrouw en God de Zoon wordt mens! De Drie-eenheid die kiest voor Verlossing, kiest voor Menswording én kiest voor het moederschap. De Drie-eenheid stapt uit de eeuwigheid en in de tijd en kiest een vrouw uit. Eén vrouw, te midden van alle geslachten, wordt uitgekozen om de moeder te worden van God de Zoon. Denk aan de mooie schilderijen waar Maria plaats neemt te midden van de Drie-eenheid en er gekroond wordt. Dit is a.h.w. het openbreken van de heilige Drie-eenheid. De Moeder krijgt haar plaats. Geen vier-eenheid, neen, want Maria is de eerste van de verlosten en dus de Moeder van alle verlosten.

    Vanaf de nood aan verlossing, vanaf de zondeval, ontstond er de nood aan een moeder van waaruit de Zoon kon geboren worden en ons verlossen. God de Zoon heeft een Vader, maar nu ook een Moeder. Je ziet, de moeder ontbreekt helemaal niet.

    Wij, mensen, kunnen ons zelfs geen gezin voorstellen zonder moeder. Dat is niet toevallig. God heeft dit in ons gelegd. Wij, gezinnen, zijn allen voorafspiegelingen en bevestigingen van Gods heilsplan. God bevestigt op de meest ingrijpende manier dat het gezin geen toevalligheid is, maar de ware afspiegeling is van het leven van de Drie-eenheid. Het moet ons dan ook niet verwonderen dat een maatschappij die zich van God afkeert, zich ook gelijktijdig verzet tegen het gezin.

    Het gezin is een bovennatuurlijk project van de drie-ene God. Het neemt aanvang in de schepping en wordt ten volle gerealiseerd in sacramentele verbondenheid met onze Verlosser Jezus Christus.

    Hebben wij voldoende respect voor het gezin? Tonen wij ons gezin de weg naar de sacramenten om verlossing te ontvangen? Beginnen wij de nood in te zien voor gezinstoewijding?

    Laten wij de Vader aanbidden, door de Moeder te erkennen en te vereren. Want straks, in de hemel, zal Zij niet ontbreken op het feest.

    Monday
    Sep192011

    Tenzij gij het vlees van de Mensenzoon eet  …

    Iemand die Jezus navolgt, moet eerst tot Hem komen. Maar hoe gaat dit in zijn werk nu Jezus hier niet meer rondloopt? Misschien zeg jij wel het volgende: “We komen tot Hem door het geloof”. Daar valt veel voor te zeggen, maar het blijft toch allemaal een beetje abstract.

    In de protestantse wereld gelooft men dat een mentale vereniging met Christus, al biddende eigenlijk, de hoogste vorm van vereniging is met God en dat we geen diepere vereniging, een soort lichamelijke vereniging moeten verwachten. Meer nog, deze gedachte stoot vele protestanten af. Dit volledig in analogie met de Joden die aanstoot namen aan de tot 4 maal toe herhaalde uitspraak van Jezus: “Tenzij gij het vlees van de Mensenzoon eet en zijn bloed drinkt, hebt gij geen leven in u.”

    Dit “eten en drinken” wordt al voorafgespiegeld in de tijden van het oude verbond. Om te vermijden dat de engel het leven nam van je eerstgeborene was het niet voldoende om het bloed van een lam op de deurposten te strijken. Alle gezinsleden moesten ook eten van ditzelfde lam. Dan pas zou de engel je huis overslaan.

    Tijdens het vieren van het Pesach was er niet sprake van één beker maar van vier. De derde beker was de beker der dankzegging. In het grieks is dat de beker der “eucharisto”. Jezus onderbreekt de joodse liturgie op het moment van de derde beker en geeft zich over om gekruisigd te worden. Jezus sluit zijn lijden en dood in in de liturgie van het nieuwe verbond. De vierde ‘beker’ drinkt Hij aan het kruis en roept uit “Het is volbracht”. Dit is de liturgie van het nieuwe verbond. Het klopt dat het drinken van bloed voor een Jood geen optie was. Dat zou namelijk tot gevolg hebben dat deze uit het (oude) verbond werd gesloten. Maar dat was nu net de bedoeling van Jezus want het Bloed van het Lam Gods beëindigt het oude verbond en opent een Nieuw Verbond. Een nieuw en eeuwig verbond in het Bloed van Christus.

    Verbind deze dramatische “aanpassing van de liturgie” aan de uitspraken van Jezus in Johannes 6 én verbind dit alles aan de praktijk van de eerste christenen en je moet geen seconde twijfelen aan de eucharistische-, sacramentele- en zelfs offerdimensie van het breken van het brood en het drinken van de wijn. Bisschop Ignatius van Antiochië, opvolger van de apostel Johannes, én martelaar voor het geloof, gebruikt reeds in het jaar 100 het woord ‘eucharistie’ en benadrukt dat het de ongelovigen zijn die slechts spreken van symbolen wanneer het gaat over brood en wijn na het grote dankzeggingsgebed.

    Maar wordt volgens de leer van de katholieke kerk Christus niet dagelijks geofferd. Helemaal niet!. Het is de onveranderlijke leer van de RKK dat er slechts één offer is en dat de eucharistie NIET een nieuw offer is. Het is de tegenwoordigstelling van het ene offer van Calvarie. De Mis is het samenbrengen van tijd en eeuwigheid en de reële vereniging met Christus. Elke mis is dus een echte ‘altar call’.

    Jezus heeft inderdaad gezegd: “Ik den de deur, de wijnstok, de weg. Hij zei zelfs “Ik ben het brood des levens”. Dat zijn geestelijke vergelijkingen. Maar het is iets heel anders wanneer Hij zegt: “Voorwaar, voorwaar, Mijn vlees is waarlijk voedsel en mijn bloed is waarlijk drank”. Dat is geen vergelijking van het type ‘deur, wijnstok, weg’. Het is die “voorwaar” en die “waarlijk” wat de Joden zo geschokt heeft. Zij wisten dat Hij het letterlijk meende. Zoals iedereen kan opzoeken, kan men zien dat het woord “vlees” in de oorspronkelijke tekst niet doelt op lichaam maar echt op (mensen)vlees. Schokkend? Jazeker, maar niet meer schokkend dan Verlossing aanbieden aan de mensheid door jezelf slachtoffer te maken van een wansmakelijke moord aan een Kruis.

    Is het niet droevig dat wij na het aandringen van Jezus én het getuigenis van zoveel eeuwen christenen moeten zeggen: “Jezus heeft dus willen zeggen dat we het leven niet ontvangen door het letterlijk eten van Zijn vlees en het letterlijk drinken van Zijn bloed, maar door het geloof.” We moeten wachten op een reeks afgezonderde dwaalleraars en de nieuwe denkers van de 16e eeuw om gezelschap te vinden in deze uitspraak. Dit is geen atheïsme, dit is christelijk ongeloof.

    De Eucharistie is het grootste geschenk van God aan zijn Kerk opdat de gelovigen van alle tijden, door Gods ingrijpen, verbonden kunnen worden met het eenmalige offer van Christus aan het kruis alsof ze er toen bij waren. Opnieuw zal de dood ons niet kunnen raken als wij eten van het Lam Gods.

    Het moet ons niet verbazen dat het grootste godsgeschenk de meeste tegenstand oproept en dat ‘de tegenstander’ zich ten volle zal inzetten om de christenen te beroven van de essentie. “Laat ze maar bidden en vroom doen. Laat ze maar creatief spelen met wat een avondmaal zou kunnen zijn. Zolang ze maar geen deel hebben aan het Lichaam en Bloed van Christus. Want zolang zij het vlees van de Mensenzoon niet eten en zijn bloed niet drinken, hebben zij geen leven in zich.”